Adrasan açıklarında antik ticaretin seramik izleri çıkarılıyor

Adrasan açıklarındaki yaklaşık 2 bin 100 yıllık gemi batığından, Akdeniz’in lüks sofra kültürünü yansıtan binlerce seramik eser çıkarıldı. Kumluca ilçesi açıklarında yürütülen su altı kazısı 2025’te başladı.

Batığın ana yükünü, Hatay’ın Arsuz ilçesinin antik adı olan Rhosus’la ilişkilendirilen tabak ve kaseler oluşturuyor. Buluntular arasında kuruyemiş tabakları, çorba kaseleri, balık tabakları ve farklı boyutlarda tepsiler yer alıyor. Eserlerin toplam 122 ayrı form ve boyutta olduğu bildirildi.

Roma dünyasında rağbet gören bu ürünlerin yanı sıra, Ege’deki bazı adalarda üretildiği değerlendirilen amforalar da batıkta bulundu. Farklı merkezlere ait olduğu düşünülen seramikler, geminin taşıdığı yükün çeşitliliğini ortaya koyuyor.

Rhosus üretimi seramiklerin antik çağdaki bilinirliğine, Romalı hatip ve devlet insanı Çiçero’nun yazışmaları da ışık tutuyor. Çiçero’nun MÖ 50 yılında dostu Attikus’a gönderdiği mektupta, Rhosus’tan seramik kap siparişi verdiğini anlattığı aktarılıyor. Adrasan’daki buluntular, bu ürünlerin Akdeniz ticaretindeki yerini incelemek açısından önem taşıyor.

Seramiklerin uzun süre büyük ölçüde sağlam kalmasında, gemiye yüklenirken uygulanan yöntem etkili oldu. Tabak ve kaseler ahşap sandıklara konulmadan önce aralarına kil yerleştirildi; bu uygulamanın batış sırasında oluşabilecek kırılmaları azalttığı değerlendiriliyor.

Batıkta bulunan Antakya kökenli MÖ 1. yüzyıl sikkeleri, geminin tarihine ilişkin ipuçları sağlıyor. Bulgular, geminin MÖ 1. yüzyılın ortalarında Antakya, Ege, Yunanistan ve İtalya kıyıları arasındaki ticaret hattında sefer yaptığını gösteriyor. Arsuz’dan ayrıldığı düşünülen geminin, Roma yönünde ilerlerken fırtına sırasında bir sığlığa çarparak battığı tahmin ediliyor.

Çalışmalar, 42 ile 55 metre arasındaki derinlikte su altı robotlarının desteğiyle sürdürülüyor.